Κατά τις τελευταίες δεκαετίες του 18ου αιώνα, οι πηγές καταγράφουν την εμφάνιση ενός νέου, μεγάλου κύματος εξισλαμισμών στην Κρήτη, με επακόλουθο την αύξηση του μουσουλμανικού πληθυσμού και την ενίσχυση των γενιτσαρικών σωμάτων. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το αποτέλεσμα ήταν η εμφάνιση μιας νέας γενιάς νεοφώτιστων, φανατικών μουσουλμάνων, οι οποίοι με τη δράση τους ενέτειναν την ήδη δύσκολη θέση του χριστιανικού πληθυσμού.

Παραμένει, ωστόσο, ασαφές αν και σε ποιο βαθμό πραγματοποιήθηκαν μαζικοί εξισλαμισμοί κατά τη συγκεκριμένη περίοδο, καθώς καμία πηγή δεν προσφέρει αναλυτικά δεδομένα και μεγέθη. Αντίθετα, οι σχετικές αναφορές θα μπορούσαν να συνδεθούν με την ισχυροποίηση κατά την ίδια περίοδο του ρόλου των Γενιτσάρων και την προσπάθειά τους να διευρύνουν τον αριθμό των μελών τους, όπως και την κυριαρχία τους στη κρητική ενδοχώρα δεχόμενοι ακόμα και μέλη κατώτερων κοινωνικών στρωμάτων, που είχαν ασπαστεί πρόσφατα τον ισλαμισμό. Η συγκεκριμένη προοπτική αποτελούσε σημαντικό κίνητρο για πολλούς κατοίκους της υπαίθρου, που επιδίωκαν μέσω της μεταστροφής τους στο μωαμεθανισμό τη στρατολόγησή τους στα τοπικά σώματα και την ένταξή τους στα κοινωνικά και οικονομικά δίκτυα της περιόδου.