Μέχρι και τα τέλη του 19ου αιώνα, το μεγαλύτερο μέρος του εξωτερικού εμπορίου της Κρήτης, αφορούσε τμήματα της οθωμανικής αυτοκρατορίας, κυρίως τη Μικρά Ασία, τη Συρία, την Αίγυπτο, διάφορες περιοχές της Κυρηναϊκής κ.ά. Η σύσταση της Κρητικής Πολιτείας δεν ανέτρεψε οριστικά το συγκεκριμένο πλαίσιο, σηματοδότησε όμως την αρχή της προσπάθειας για την οριστική μετατόπιση της εμπορικής δραστηριότητας προς το ελληνικό κράτος και τον ευρύτερο ευρωπαϊκό χώρο. Ενδεικτικό είναι ότι ανάμεσα στο 1885 και το 1908, το μερίδιο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας περιορίστηκε από 37,8% σε 21%, ενώ το αντίστοιχο μέγεθος για το ελληνικό κράτος τριπλασιάστηκε φτάνοντας από το 5,5% στο 16,5%.

Ωστόσο, η παραπάνω διαδικασία δεν οδήγησε στην οριστική διακοπή των εμπορικών σχέσεων με το σύνολο των περιοχών της Αυτοκρατορίας. Τα δεδομένα δείχνουν ότι το εμπόριο με την ευρύτερη Ανατολική Μεσόγειο παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα, σε αντίθεση με το αντίστοιχο μέγεθος για τις χώρες της Ευρώπης, που διατηρήθηκε σχετικά σταθερό. Μόνη εξαίρεση αποτέλεσε η Ιταλία, που κατά την περίοδο αυτή, σχεδόν διπλασίασε τις εμπορικές συναλλαγές της με την Κρήτη.