Σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση της επανάστασης στην Κρήτη είχε η στρατιωτική βοήθεια που προσέφερε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ο Μεχμέτ Αλί, Βαλής της Αιγύπτου. Μετά το τέλος της επανάστασης και σε αναγνώριση των υπηρεσιών του, ο Σουλτάνος του παραχώρησε τη διοίκηση του νησιού. Στόχος της πολιτικής που εφάρμοσε, ήταν η μετατροπή του σε μια προσοδοφόρο επαρχία, από την οποία θα αποκόμιζε αξιόλογα φορολογικά έσοδα. Βασική προϋπόθεση ως προς τον στόχο αυτό αποτελούσε η αποκατάσταση του πληθυσμού, εξασφαλίζοντας το αναγκαίο εργατικό δυναμικό για την ανάκαμψη της αγροτικής παραγωγής και κατ’ επέκταση του εμπορίου.

Στο πλαίσιο αυτό, η πολιτική του Μεχμέτ Αλί βασίστηκε στην ειρήνευση του νησιού, μέσω της καθιέρωσης μιας ισχυρής κεντρικής εξουσίας και του στρατιωτικού ελέγχου της ενδοχώρας, στη δημιουργία ενός δικαστικού συστήματος και στην καθιέρωση ορισμένων νέων διοικητικών και αντιπροσωπευτικών θεσμών. Εξίσου σημαντική παράμετρο αποτέλεσε και η αποκατάσταση των βασικών παραγωγικών, συγκοινωνιακών και άλλων υποδομών, δίνοντας έμφαση στα κατεστραμμένα ελαιοτριβεία, στην επισκευή δρόμων και λιμανιών.